Abstrakt

1. Giriş

2. Gurnamadan öňki taýýarlyk

2.1 Enjamlaryň we komponentleriň barlanylmagy

• Möhüriň gabat gelmegini barlamak: Mehaniki möhüriň işlenýän suwuklyk bilen (meselem, temperatura, basyş, himiki düzüm), enjamyň modeli we şaftyň ölçegi bilen gabat gelýändigini tassyklaň. Möhüriň dizaýnynyň (meselem, elastomer materialy, ýüz materialy) ulanylyş talaplaryna laýyk gelýändigine göz ýetirmek üçin öndürijiň maglumat kagyzyna ýa-da tehniki gollanmasyna serediň. Mysal üçin, suw hyzmaty üçin niýetlenen möhür nebit esasly suwuklygyň ýokary temperaturasyna we himiki poslamagyna çydap bilmez.
• Komponentleriň barlagy: Ähli möhür böleklerini (hereketsiz ýüz, aýlanýan ýüz, ýazlar, elastomerler, O-halkalary, prokladkalar we enjamlar) zeper ýetmeginiň, aşynmagynyň ýa-da kemçilikleriniň alamatlaryny barlaň. Möhür ýüzlerinde ýaryklaryň, çatlaklaryň ýa-da dyrnaklaryň bardygyny barlaň - hatda kiçi kemçilikler hem syzmalara sebäp bolup biler. Elastomerleri (meselem, nitril, Viton, EPDM) gatylyk, çeýelik we garrama alamatlary (meselem, döwülme, şişme) barlaň, sebäbi zaýalanan elastomerler netijeli möhür emele getirip bilmeýär. Ýazlaryň poslamadan, deformasiýadan ýa-da ýadawlykdan azatdygyna göz ýetiriň, sebäbi olar möhür ýüzleriniň arasynda zerur bolan aragatnaşyk basyşyny saklaýar.
• Mili we jaýyň barlagy: Enjamyň milini (ýa-da örtügini) we jaýyny möhüriň deňleşdirilmegine ýa-da oturdylmagyna täsir edip biljek zeper ýetendigini barlaň. Aýlanýan möhür bölegi oturdyljak ýerde miliň eksentrikligini, owallygyny ýa-da ýüz kemçiliklerini (meselem, dyrnaklary, oýuklary) barlaň. Elastomeriň zeper ýetmeginiň öňüni almak we dogry möhürlenmegini üpjün etmek üçin miliň ýüzi tekiz örtüge eýe bolmaly (adatça Ra 0.2–0.8 μm). Jaýyň deşigini aşynma, deňleşdirilmezlik ýa-da hapa-hupa ýokdugyny barlaň we hereketsiz möhür oturgyjynyň (eger jaýa birikdirilen bolsa) tekizdigini we zeper ýetmändigini barlaň.
• Ölçegleriň barlanmagy: Açar ölçeglerini tassyklamak üçin takyk ölçeg gurallaryny (meselem, kaliperler, mikrometrler, siferblat görkezijileri) ulanyň. Möhüriň içki diametrine gabat gelýändigine göz ýetirmek üçin miliň diametrini ölçäň we korpusyň deşiginiň diametrini möhüriň daşky diametri bilen deňeşdiriň. Möhüriň dogry çuňlukda gurnaljakdygyna göz ýetirmek üçin miliň egni bilen korpusyň ýüzüniň arasyndaky aralygy barlaň.

2.2 Gurallary taýýarlamak

• Takyk ölçeg gurallary: ölçegleri we deňleşdirilişi barlamak üçin kaliperler (sanly ýa-da wernier), mikrometrler, siferblat görkezijileri (deňleşdirilişi barlamak üçin) we çuňluk ölçeýjileri.
• Moment gurallary: Boltlara we berkidijilere dogry momenti ulanmak üçin öndürijiň tehniki şertlerine laýyklykda kalibrlenen moment açarlary (el bilen ýa-da sanly). Aşa köp momentlemek elastomerlere zyýan ýetirip ýa-da möhür bölekleriniň deformasiýasyna getirip biler, pes momentlemek bolsa birikmeleriň gowşamagyna we syzmalara getirip biler.
• Gurnamak gurallary: Gurnamak üçin örtükleri (elastomerleri we gurnama wagtynda ýüzlerini goramak üçin), wal astarlaryny (walda dyrnaklaryň döremeginiň öňüni almak üçin) we bölekleri zeper ýetirmezden ýerine degirmek üçin ýumşak ýüzli çekiçleri (meselem, rezin ýa-da bürünç) möhürläň.
• Arassalaýjy gurallar: Komponentleri we enjamyň ýüzüni arassalamak üçin tüýsüz matalar, aşyndyryjy däl çotgalar we gabat gelýän arassalaýjy erginler (meselem, izopropil spirti, mineral spirtler). Elastomerleri zaýalap bilýän güýçli erginleri ulanmakdan gaça duruň.
• Howpsuzlyk enjamlary: Howpsuzlyk äýnekleri, ellikler (howply suwuklyklar bilen işleýän bolsaňyz, himiki maddalara çydamly), gulak goragy (sesli enjamlar bilen işleýän bolsaňyz) we ýüz goragy (ýokary basyşly enjamlar üçin).

2.3 Iş meýdanyny taýýarlamak

• Daş-töweregi arassalaň: Iş ýerinden hapa-hupalary, tozany we beýleki hapa zatlary aýyryň. Zyýan ýetmezçiliginiň ýa-da hapalanmagyň öňüni almak üçin golaýdaky enjamlary örtüň.
• Iş stoluny gurnaň: Möhür böleklerini ýygnamak üçin arassa, tekiz iş stoluny ulanyň. Möhürleriň ýüzlerini çyzyklardan goramak üçin iş stoluna tüýsüz mata ýa-da rezin mat goýuň.
• Etiketka bölekleri: Eger möhür sökülen bolsa (meselem, barlag üçin), gaýtadan ýygnamagyň dogrydygyna göz ýetirmek üçin her bir bölegi etiketkalaň. Kiçi bölekleri (meselem, ýazlar, O-şekilli halkalar) saklamak we ýitmegiň öňüni almak üçin kiçi gaplary ýa-da torbalary ulanyň.
• Resminamalary gözden geçiriň: Öndürijiniň gurnama gollanmasyny, enjam çyzgylaryny we howpsuzlyk maglumat kagyzlaryny (SDS) elýeterli saklaň. Gurnalýan möhür modeli üçin anyk ädimler bilen tanyşyň, sebäbi önüm öndürijiler arasynda amallar tapawutlanyp biler.

3. Mehaniki möhürleriň ädimme-ädim gurnalmagy

3.1 Umumy gurnama tertibi (Kartrij däl möhürler)

3.1.1 Şafty we korpusy taýýarlamak

1. Şafty we korpusy arassalaň: Şafty (ýa-da örtügi) we korpusyň deşigini arassalamak üçin tüýsüz mata we laýyk gelýän ergin ulanyň. Köne möhür galyndylaryny, posy ýa-da hapa-hupalary aýyryň. Örän galyndylar üçin aşyndyryjy däl çotga ulanyň - zympara kagyzyny ýa-da sim çotgalaryny ulanmakdan gaça duruň, sebäbi olar şaftyň ýüzüni dyrnap biler.
2. Zyýan barlamak: Ornatmazdan öň mili we korpusy gurnamak wagtynda goýberilen kemçilikleriň bardygyny ýa-da ýokdugyny gaýtadan barlaň. Eger milde ownuk dyrnaklar bar bolsa, miliň aýlanyş ugry boýunça işläp, ýüzüni jylamak üçin inçe däneli zympara kagyzyny (400–600 däneli) ulanyň. Has çuňňur dyrnaklar ýa-da eksentriklik üçin mili çalyşyň ýa-da miliň örtügini gurnaň.
3. Ýaglaýjyny çalyň (zerur bolsa): Aýlanýan möhür böleginiň mil ýüzüne we içki deşigine utgaşykly ýaglaýjynyň inçe gatlagyny (meselem, mineral ýag, silikon ýag) çalyň. Bu gurnama wagtynda sürtülmäni azaldýar we elastomerleriň zaýalanmagynyň öňüni alýar. Ýaglaýjynyň ulanylýan suwuklyk bilen utgaşyklydygyna göz ýetiriň - mysal üçin, suwda ereýän suwuklyklar bilen ýag esasly ýaglaýjylary ulanmakdan gaça duruň.

3.1.2 Stasionar möhür bölegini gurnamak

1. Durnukly oturgyjy taýýarlaň: Durnukly oturgyjyň zeper ýetendigini barlaň we ony tüýsüz mata bilen arassalaň. Eger oturgyjyň O-şekilli halkasy ýa-da prokladkasy bar bolsa, gurnamagy ýeňilleşdirmek üçin O-şekilli halka inçe ýaglaýjy gatlak çalyň.
2. GoýuňHereketsiz oturgyçKorpusyň içine: Hereketsiz oturgyjy korpusyň teşigine üns bilen salyň we onuň dogry deňleşdirilendigine göz ýetiriň. Oturgyjy korpusyň egnine doly oturýança ýerine degirmek üçin ýumşak ýüzli çekiç ulanyň. Hereketsiz ýüzi ýaryp biljekdigi üçin, aşa köp güýç ulanmaň.
3. Durnukly oturgyjy berkidiň (zerur bolsa): Käbir durnukly oturgyçlar saklaýjy halka, boltlar ýa-da bez plastinasy arkaly ýerinde saklanýar. Boltlar ulanylýan bolsa, deň basyşy üpjün etmek üçin dogry momenti (önümlendirijiniň tehniki görkezmelerine laýyklykda) çarpaz görnüşde ulanyň. Aşa köp moment basmaň, sebäbi bu oturgyjyň deformasiýasyna ýa-da O-halkasyna zeper ýetirip biler.

3.1.3 Aýlanýan möhürleýji bölegi gurnamak

1. Aýlanýan bölegi ýygnaň: Eger aýlanýan bölek öňünden ýygnalmadyk bolsa, aýlanýan ýüzüni berlen enjamlar (meselem, berk wintler, berkidiji gaýkalar) arkaly miliň örtügine birikdiriň. Aýlanýan ýüzüň örtüge tekiz gabat gelýändigine we berk berkidilendigine göz ýetiriň. Aýlanýan ýüzdäki basyşy deň derejede saklamak üçin (önümlendirijiniň diagrammasyna laýyklykda) dogry ýerleşdirilendigine göz ýetiriň, ýazlary (ýeke ýa-da köp ýazly) örtüge oturdyň.
2. Aýlanýan bölegi mile gurnaň: Aýlanýan bölegi mile süýşüriň, aýlanýan ýüzüniň hereketsiz ýüz bilen parallel bolmagyny üpjün ediň. Gurnama wagtynda elastomerleri (meselem, mildäki O-şekilli halkalary) we aýlanýan ýüzü dyrnaklardan goramak üçin möhürleýji gurnama örtügini ulanyň. Eger miliň açar ýeri bar bolsa, dogry aýlanmagy üpjün etmek üçin ýeňdäki açar ýerini miliň açary bilen deňleşdiriň.
3. Aýlanýan bölegi berkidiň: Aýlanýan bölek dogry ýagdaýda (adatça miliň egnine ýa-da saklaýjy halkasyna) bolandan soň, ony berkidiji wintler ýa-da berkidiji gaýka bilen berkidiň. Berkidiji wintleri öndüriji tarapyndan görkezilen momenti ulanyp, çarpaz görnüşde berkidiň. Aşa berkidiji wintlerden gaça duruň, sebäbi bu örtügi bozup ýa-da aýlanýan ýüzüne zeper ýetirip biler.

3.1.4 Bez plastinkasyny gurnamak we soňky barlaglar

1. Bez plastinkasyny taýýarlaň: Bez plastinkasynyň zeper ýetendigini barlaň we ony doly arassalaň. Eger bez plastinkasynda O-şekilli halkalar ýa-da prokladkalar bar bolsa, olary täzeleri bilen çalşyryň (önümlendirijiniň maslahatlaryna laýyklykda) we dogry möhürlenmegini üpjün etmek üçin inçe ýaglaýjy gatlak çalyň.
2. Bez plastinasyny oturtyň: Bez plastinasyny möhür bölekleriniň üstüne ýerleşdiriň, onuň korpusyň boltlary bilen deňleşdirilendigine göz ýetiriň. Boltlary goýuň we bez plastinasyny ýerinde saklamak üçin olary el bilen berkidiň.
3. Bez plastinkasyny deňleşdiriň: Bez plastinkasynyň mil bilen deňleşmegini barlamak üçin siferblat görkezijisini ulanyň. Bez plastinkasynyň deşiginde çykyş (ekssentriklik) 0,05 mm-den (0,002 dýuým) az bolmaly. Näsazlygy düzetmek üçin boltlary gerek bolanda sazlaň.
4. Bez plastinkasynyň boltlaryny moment bilen berkidiň: Bez plastinkasynyň boltlaryny öndüriji tarapyndan görkezilen momente çenli çarpaz görnüşde berkidiň. Bu möhürleriň ýüzlerinde deň basyşy üpjün edýär we deňleşdirilmezligiň öňüni alýar. Deňleşdirilmegini tassyklamak üçin momenti berkiden soň çykyşy gaýtadan barlaň.
5. Soňky barlag: Ähli bölekleriň dogry gurnalandygyna göz ýetirmek üçin olary wizual taýdan barlaň. Bez plastinkasy bilen korpusyň arasyndaky boşluklary barlaň we aýlanýan bölegiň wal bilen erkin hereket edýändigini barlaň (baglanyşyk ýa-da sürtülme ýok).

3.2 Kartrij möhürleriniň gurnalmagy

3.2.1 Gurnamadan öňki barlagKartrij möhüri

1. Kartrij blokuny barlaň: Kartrij möhürini gaplamasyndan çykaryň we daşamak wagtynda zeper ýetendigini barlaň. Möhüriň ýüzlerinde çyzyklaryň ýa-da döwükleriň bardygyny barlaň we ähli bölekleriň (ýaýlar, O-şekilli halkalar) bitewidigini we dogry ýerleşdirilendigini barlaň.
2. Gabat gelýändigini barlaň: Öndürijiniň bölek nomerini enjamyň tehniki aýratynlyklary bilen deňeşdirip, kartrij möhüriniň enjamyň şaftynyň ölçegine, korpusyň deşigine we ulanylyş parametrlerine (temperatura, basyş, suwuklyk görnüşi) laýyk gelýändigini barlaň.
3. Kartrij möhürini arassalaň: Tozany ýa-da hapa-hupany aýyrmak üçin kartrij möhürini tüýsüz mata bilen süpüriň. Öndüriji tarapyndan görkezilmedik bolsa, kartrij blokuny sökmäň - sökmek möhüriň ýüzleriniň öňünden kesgitlenen deňleşdirilmegine päsgel berip biler.

3.2.2 Şafty we korpusy taýýarlamak

1. Şafty arassalaň we barlaň: Şafty arassalamak we zeper ýetendigini barlamak üçin 3.1.1 bölüminde görkezilen ädimleri ýerine ýetiriň. Şaftyň ýüzüniň tekiz we çyzyklaryň ýa-da poslaryň ýokdugyna göz ýetiriň.
2. Mil örtügini gurnaň (zerur bolsa): Käbir kartrij möhürleri üçin aýratyn mil örtügi gerek. Eger mümkin bolsa, örtügi miliň üstüne süýşüriň, ony açar ýeri bilen deňleşdiriň (eger bar bolsa) we ony berkidiji wintler ýa-da berkidiji gaýka bilen berkidiň. Enjamlary öndürijiň moment aýratynlyklaryna laýyklykda berkidiň.
3. Korpusyň deşigini arassalaň: Köne möhüriň galyndylaryny ýa-da hapa-hupalary aýyrmak üçin korpusyň deşigini arassalaň. Deşigiň aşynmagyny ýa-da deňleşdirilmezligini barlaň - eger deşik zaýalanan bolsa, dowam etmezden öň korpusy abatlaň ýa-da çalşyň.

3.2.3 Kartrij möhürini oturtmak

1. Kartrij möhürini ýerleşdiriň: Kartrij möhürini korpusyň deşigi we waly bilen deňleşdiriň. Kartrijiň berkidilýän flanesiniň korpusyň bolt deşikleri bilen deňleşdirilendigine göz ýetiriň.
2. Kartrij möhürini ýerine süýşüriň: Kartrij möhürini korpusyň deşigine üns bilen süýşüriň, aýlanýan bölegiň (walda berkidilen) erkin hereket etmegine göz ýetiriň. Eger kartrijiň merkezleşdiriji enjamy (meselem, gönükdiriji ştift ýa-da vtulka) bar bolsa, deňleşdirilişi saklamak üçin onuň korpusa birikdirilendigine göz ýetiriň.
3. Kartrij flanşyny berkidiň: Berkitme boltlaryny kartrij flanşyndan geçirip, korpusa salyň. Kartriji ýerinde saklamak üçin boltlary el bilen berkidiň.
4. Kartrij möhürini deňleşdiriň: Kartrij möhüriniň wal bilen deňleşdirilişini barlamak üçin siferblat görkezijisini ulanyň. Aýlanýan bölekdäki çykymyň möçberini ölçeň - çykym 0,05 mm-den (0,002 dýuým) az bolmaly. Näsazlygy düzetmek üçin gerek bolsa, berkitme boltlaryny sazlaň.
5. Berkidiji boltlary moment bilen berkidiň: Berkidiji boltlary öndüriji tarapyndan görkezilen momente çenli çarpaz görnüşde berkidiň. Bu kartriji berkidýär we möhür ýüzleriniň dogry deňleşdirilmegini üpjün edýär.
6. Gurnamak üçin kömekçi serişdeleri aýyryň: Köp kartrij möhürlerinde daşamak we gurnamak wagtynda möhürleriň ýüzlerini ýerinde saklamak üçin wagtlaýyn gurnamak üçin kömekçi serişdeler (meselem, gulplaýjy sanjaklar, gorag örtükleri) bar. Bu kömekçi serişdeleri diňe kartrij korpusa doly berkidilenden soň aýyryň - olary gaty ir aýyrmak möhürleriň ýüzleriniň deňleşdirilmezligine sebäp bolup biler.

3.3 Gurnamadan soňky synag we tassyklama

3.3.1 Statik syzma synagy

1. Enjama basyş beriň: Enjamy proses suwuklygy (ýa-da suw ýaly gabat gelýän synag suwuklygy) bilen dolduryň we ony adaty iş basyşyna çenli basyş beriň. Synag suwuklygy ulanylýan bolsa, onuň möhür materiallary bilen gabat gelýändigine göz ýetiriň.
2. Sızıntılary gözegçilikde saklaň: Möhürleýji ýeri syzmalary barlamak üçin wizual barlagdan geçiriň. Möhürleýji plastinka bilen korpusyň arasyndaky serheti, şafty we aýlanýan bölegi, şeýle hem möhürleýji ýüzleri barlaň. Ýalaňaç göz bilen görünmeýän kiçi syzmalary barlamak üçin siňdiriji kagyz ulanyň.
3. Suw syzdyryş tizligini bahalaň: Kabul ederlikli suw syzdyryş tizligi ulanylyşa we senagat standartlaryna baglydyr. Senagat ulanylyşlarynyň köpüsi üçin minutda 5 damjadan az suw syzdyryş tizligi kabul ederliklidir. Eger suw syzdyryş tizligi kabul ederlikli çäkden geçse, enjamy öçüriň, basyşyny peseldiň we möhüriň nädogry deňleşdirilendigini, bölekleriň zaýalanandygyny ýa-da nädogry gurnalandygyny barlaň.

3.3.2 Dinamik syzma synagy

1. Enjamy işe giriz: Enjamy işe giriz we onuň adaty iş tizligine we temperaturasyna ýetmegine rugsat beriň. Enjamda adaty bolmadyk ses ýa-da titreme bardygyna gözegçilik ediň, bu bolsa möhüriň nädogry deňleşdirilmegini ýa-da berkidilmegini görkezip biler.
2. Suw syzmalaryna gözegçilik ediň: Enjam işleýän wagty möhüriň ýerleşýän ýerinde suw syzmalaryny barlap görüň. Möhürleriň ýüzlerini aşa gyzgynlyk üçin barlaň — gyzgynlyk möhürleriň ýüzleriniň ýeterlik derejede ýaglanmaýandygyny ýa-da deňleşdirilmeýändigini görkezip biler.
3. Basyşy we temperaturany barlaň: Proses basyşyny we temperaturasyny möhüriň iş çäklerinde galmagyna göz ýetirmek üçin gözegçilik ediň. Eger basyş ýa-da temperatura görkezilen aralykdan geçse, synagy dowam etdirmezden öň enjamy öçüriň we proses parametrlerini sazlaň.
4. Enjamy synag döwründe işlediň: Möhüriň durnuklaşmagyna göz ýetirmek üçin enjamy synag döwründe (adatça 30 minutdan 2 sagada çenli) işlediň. Bu döwürde suw syzmalaryny, sesi we temperaturany wagtal-wagtal barlap duruň. Eger suw syzmalary ýüze çykarylmasa we enjam gowy işleýän bolsa, möhüri gurnamak üstünlikli hasaplanýar.

3.3.3 Soňky düzedişler (Zerur bolsa)

• Momenti barlaň: Ähli boltlaryň (mäz plitasy, aýlanýan bölek, hereketsiz oturgyç) öndürijiň tehniki görkezmelerine laýyklykda berklenendigini barlaň. Boşalan boltlar deňleşdirilmezliklere we syzmalara sebäp bolup biler.
• Deňleşdirilişi barlaň: Möhürleýji ýüzleriň we bez plastinasynyň deňleşdirilişini siferblat görkezijisi arkaly gaýtadan barlaň. Boltlary sazlamak arkaly deňleşdirilmedik ýagdaýlary düzediň.
• Möhürleýji ýüzleri barlaň: Eger syzma dowam etse, enjamy öçüriň, basyşyny peseldiň we ýüzleri barlamak üçin möhüri aýyryň. Eger ýüzler zaýalanan bolsa (dyrnaklanan, döwülen bolsa), olary täzeleri bilen çalşyň.
• Elastomerleri barlaň: O-şekilli halkalary we prokladkalary zeper ýetendigini ýa-da deňleşdirilmändigini barlaň.